78 ay ve dünya mühendis - AY VE DÜNYA’NIN ORTAK TARİHİ-DİNOZORLAR NİÇİN YOK OLDU?

AY VE DÜNYA’NIN ORTAK TARİHİ-DİNOZORLAR NİÇİN YOK OLDU?

Ay’a Bakarak Dünya’mızı Daha İyi Anlayabilir Miyiz?

Apollo 17 görevi sırasında astronotlar ay yüzeyinden dünyamıza çeşitli kaya parçacıkları da getirmişti. Bu kaya parçaları günümüze kadar binlerce bilim insanları tarafından incelendi. Yüzlerce makale yazıldı bu kaya ve taş parçaları üzerine. Şimdi yapılan bir araştırma ise, Ay yüzeyinden getirilen bu kaya parçalarının, Dünya’mızda 4.3 milyar yıl önce neler olduğun ışık tutuyor. Hani şu dinozorların neslini tüketen meteor çarpmalarının olduğu zamanlar.

Nature Astronomy dergisinde yayınlanan çalışmada, Apollo 17 görevinde getirilen kaya parçalarından bir kısmının, ancak 2300 C sıcaklıklarda oluşabilecek bir yapıda olduğu anlaşıldı. Bu kaya parçacığının oluşabilmesi için, büyük darbeler ve yüksek sıcaklıklarda gezegenin dış katmanının erimesi gerekiyor.

İncelenen kaya parçasının içerisinde kübik yapıda, büyük oranda Zikronyum dioksit içeren çekirdeklere rastlandı. Bu yapılara badeleyit yapılar da denilir. Bu mineral fazı yalnızca 2300 C üzerindeki sıcaklıklara ısıtılmış kayalarda oluşabilmekte.

Aynı zamanda bu kristallerin yaşı da hesaplandı ve yaklaşık 4.3 milyar yıl önce oluşmuş olabileceği sonucuna ulaşıldı. Yani 4.3 milyar yıl önce Ay’ın başına kötü şeyler gelmiş. 50 yıl önce Ay yüzeyinden örnekler getirildiğinde bilim insanları Ay yüzeyinin nasıl oluştuğu hakkında çok fazla bilgiye sahip değillerdi. Ay’ın yüzey katmanları ile iç katmanları birbiri ile karışık haldedir. Bunun sebebi de açıklanabilmiş değildi.

Dünya’da tektonik hareketler ve volkanizma hareketleri gibi etkilerle katmanlar sürekli bir döngü içerisindedir. Ama Ay, tektonik hareketlerin veya volkanizmaların görülmediği bir yerdir. bu sebepten eğer Dünya’mıza 4 milyar yıl önce bir meteor çarpmışsa, buna dair tüm deliller yer küre katmanları arasında zamanla kaybolmuştur.

Peki Bu Ne Demek?

Ay’da ise durum biraz farklı. Tektonik hareketler ve volkanizma hareketleri olmadığından Ay yüzeyinde tüm deliller hala bulunabilir demektir. İşte bu sebepten Ay yüzeyinde bulunan bu badaleyit denilen mineral yapısının belki de aynısı aynı zamanlarda Dünya’ da  da oluşmuştu. Ve bu tarihlerde, Dünyamızın meteor yağmurları ile karşılaştığına dair, hatta dinezor neslinin bu meteorlar nedeniyle sona erdiğine dair teoriler güç kazanmış oluyor. Bu teorilere dair Dünya üzerinde bir delil yok ama Ay üzerinde deliller var. Aynı meteor yağmurundan Ay da etkilenmiş ve bu sebeple oluşan badeleyit mineraller hala orada bulunuyor olabilir.

Dünya’mızın çok eski zamanlarda başına neler geldiğini Ay’a bakarak daha iyi anlayabiliriz.

ROM’daki (Royal Ontario Museum https://www.rom.on.ca/en) Hatch Postdoctoral Üyesi ve çalışmanın ortak yazarı Dr. Ana Cernok, “Bu kayaya ilk baktığımda, minerallerin diğer Apollo 17 örneklerine kıyasla ne kadar farklı göründüğüne şaşırdım.” “Bir milimetreden daha küçük olmasına rağmen, dikkatimizi çeken badeleyit tanesi Apollo örneklerinde gördüğümün en büyüğüydü. Bu küçük parçacık hala yüzlerce kilometre çapında bir darbe havzasının oluşumu için kanıt oluşturuyor. Çünkü Dünya üzerindeki bu eski etkilere dair hiçbir kanıt görmüyoruz. ” dedi.

KAYNAK: https://www.sciencedaily.com/releases/2020/05/200511112537.htm

Bir Cevap Yazın